Τι είναι το Procol Harum;

Είναι αυτό ένα Procοl Harum;

Είναι αυτό ένα Procοl Harum;

Λοιπόν, το Procol Harum είναι ένα συγκρότημα. Το ξέρετε. Η ερώτηση του τίτλου απαντάει σε κάτι που θα διαβάσετε παρακάτω. Ωστόσο ένα ερώτημα μπορεί να είναι τι σημαίνει Procol Harum. Τι είναι αυτό το όνομα; Όπως σε όλες τις περιπτώσεις στην ιστορία της ροκ μουσικής πίσω από όλα αυτά υπάρχει μια ιστορία, η οποία συνήθως είναι λίγο ανόητη. Ετσι κι αυτή. Τα πράγματα λοιπόν έγιναν έτσι ή έστω κάπως έτσι, καθώς κάποια στιγμή μπαίνει στην μέση και ο μύθος και η αλήθεια υποχωρεί σε μια γωνία. Όταν λοιπόν η μπάντα έψαχνε όνομα, το μακρινό 1967, δέχτηκε ένα τηλεφώνημα από κάποιον που τους είπε ότι η γάτα ενός φίλου του λέγεται Procol Harum. Τους φάνηκε εντάξει (;) και το καθιερώσανε. Μόνο που στο τηλέφωνο δεν άκουσαν καλά. Η γάτα λεγόταν Procul (με «u») Harun (με «n») που στα λατινικά σημαίνει (δεν το έχω διασταυρώσει) «Beyond these things». Άρχισαν να διαδίδουν ότι το όνομά τους σημαίνει «Beyond these things» παρά το ορθογραφικό λάθος και ο Γκάρι Μπρούκερ σχολίασε πολύ αργότερα ότι όταν ψάχνανε να βρούνε τι σημαίνει το όνομά τους ανακουφίστηκαν γιατί θα μπορούσε να σημαίνει «I am going to town to buy a cow or something».

Κάποια στιγμή πριν από αρκετά χρόνια, σε μια στιγμή αδυναμίας και υπερβολής, έχοντας όμως πλήρη συναίσθηση, δήλωσα ότι δεν έχω ακούσει ποτέ κάποιο τραγούδι που να μου αρέσει περισσότερο από το A Whiter Shade of Pale. Είτε επειδή τη δήλωση αυτή όντως την πίστευα, είτε επειδή όφειλα να την υποστηρίξω, αυτή η ιδέα της απέραντης εκτίμησης για το συγκεκριμένο κομμάτι παγιώθηκε στο μυαλό μου. Οπότε το ακούω μέχρι σήμερα, επαναλαμβάνω από μέσα μου ή δημοσίως ότι ναι, αυτό είναι το πιο ωραίο τραγούδι που έχω ακούσει ποτέ.

Το άκουσα και πριν από λίγες μέρες στο θέατρο. Είχα πάει να δω την παράσταση Love, love, love στο Θέατρο Τέχνης στην Πλάκα, ένα έργο γραμμένο από τον νεαρό βρετανό Μάικ Μπάρτλετ που παρουσιάζει την πορεία της ζωή ενός ζευγαριού από την ημερομηνία της γνωριμίας του τη δεκαετία του ’60 μέχρι τις μέρες μας. Πώς έβλεπαν τον κόσμο τότε, πώς αργότερα μεγάλωσαν τα παιδιά τους, πώς εξελίχθηκε η δική τους σχέση. Κάποια στιγμή ο πατέρας της οικογένειας προσπαθεί να εξηγήσει στην κόρη του τι γινόταν τότε στα σίξτις, τι ήταν το καλοκαίρι της αγάπης, πόσο μαγική ήταν η μουσική που γραφόταν τότε. Της αναφέρει τους Procol Harum και από πίσω ακούγεται το A Whiter Shade of Pale. Η κοπέλα δεν το έχει ακούσει και ρωτάει με αφέλεια τι είναι το Procol Harum; Έξαλλος ο πατέρας από την άγνοια της κόρης του επαναλαμβάνει αυστηρά και ειρωνικά τονίζοντας το «το»: τι είναι το Procol Harum; τι είναι το Procol Harum;

Εν τω μεταξύ αν το Procol Harum ήταν πάντα ένα μπερδεμένο όνομα, η σύγχυση που δημιουργήθηκε με το A Whiter Shade of Pale ήταν ακόμα μεγαλύτερη. Ως φράση θεωρήθηκε κυρίως δυο πράγματα: αδόκιμη και υπέροχη. Κανείς ποτέ δεν κατάλαβε τι ακριβώς σημαίνει αλλά σταδιακά ενσωματώθηκε στην αγγλική γλώσσα αποκτώντας διάφορες χρήσεις. Ο Κιθ Ριντ (που έγραψε τους στίχους), έχει εξηγήσει ότι σε ένα πάρτι άκουσε κάποιον να λέει σε μια γυναίκα κάτι που ακούστηκε σαν: «You’ve turned a whiter shade of pale». Αν και δεν ήταν σίγουρος για το τι είχε ακούσει ακριβώς η φράση του κόλλησε και σκέφτηκε ότι μακάρι να την έχει πει αυτός. Ό,τι να ‘ναι δηλαδή. Μια ζωή χαμένοι στη μετάφραση.

Έγραψε τους στίχους του κομματιού πάνω σ’ αυτή τη φράση, τους στίχους που με τη σειρά τους προκάλεσαν καινούριο πανικό, καθώς επίσης κανείς δεν μπορούσε να καταλάβει τι σήμαιναν. Το τραγούδι θεωρήθηκε ότι ήταν ένας ύμνος στην ψυχεδέλεια, μια περιγραφή του κινήματος των σίξτις. Ότι είναι μια αλληγορία για την αγάπη. Μια ποιητική περιγραφή του σεξ αλλά δοσμένη ως ένα θαλασσινό ταξίδι. Κάποιοι θεώρησαν ότι είναι απλώς αυτοβιογραφικό του Ριντ και ότι για να το καταλάβεις θα έπρεπε αν ξέρεις το προσωπικό του παρελθόν. Κατά καιρούς ο Ριντ αλλά και άνθρωποι από το περιβάλλον του, έχουν τοποθετηθεί λέγοντας διάφορα μισόλογα και χωρίς να εξηγούν ακριβώς ποια είναι η αλήθεια πίσω απ’ τους στίχους. Ψάχνοντας το θέμα αρκετά, πάντως, αυτό που καταλαβαίνω είναι ότι ο Ριντ απλώς έγραψε ό,τι του κατέβηκε στο κεφάλι και ότι οι στίχοι δεν σημαίνουν τίποτα ιδιαίτερο, ότι είναι απλώς μερικοί στίχοι που περιγράφουν κάποιες εικόνες κι ένα συναίσθημα.

 Το τραγούδι είναι ένα από τα ελάχιστα singles που έχουν πουληθεί σε περισσότερα από 10 εκατομμύρια αντίτυπα, βρίσκεται πάντα στις λίστες των κορυφαίων κομματιών που έχουν γραφτεί ποτέ, έχει διασκευαστεί από περίπου 1000 διαφορετικές μπάντες και έχει αποτελέσει μέρος του soundtrack δεκάδων ταινιών, βλέπε Withnail and I, Big Chill, Breaking the Waves, Boat that Rocked κτλπ. Βέβαια, ανεξάρτητα με τις δικές μου προσωπικές εμμονές με το συγκεκριμένο τραγούδι, οι Procol Harum είναι πολλά περισσότερα από το A Whiter Shade of Pale. Τόσο ο πρώτος δίσκος τους, Procol Harum, (1967) όσο και το κλασικό A Salty Dog (1969) –προσωπικά μου αρέσει πολύ ακόμα και το ιδιόμορφο Exotic Birds and Fruit (1974)- αποτελούν καταπληκτικά κειμήλια της (κυρίως) art rock σκηνής, κάποιες απ’ τις καλύτερες στιγμές της. Πολύ όμορφοι ρυθμοί, απ’ τα καλύτερα πλήκτρα που μπορεί κανείς να ακούσει εκείνη την εποχή και μια γλυκιά, αρτιστίκ ατμόσφαιρα που πλανάται σε κάθε νότα και σε κάθε στίχο. Οπότε αν έχετε όρεξη τόσα χρόνια μετά να μάθετε τι είναι το Procol Harum καλύτερα να ακούσετε κάποιος από τους δίσκους τους, δεν θα το μετανιώσετε.

Advertisements

13 thoughts on “Τι είναι το Procol Harum;

  1. Λοιπόν, έγινε κάτι περίεργο. Διάβασα όλο το κείμενο και σκεφτόμουν ότι το γράφει ο Johnny. Μα πώς γίνεται να μιλάει έτσι σοροπιαστά κι αγαπησιάρικα ο Τζώνης όμως;; σκέφτηκα μετά. Δεν έστεκε. Μα μ’ είχαν συνεπάρει τα πλήκτρα τόσο, που δεν ρόλαρα πάνω να δω ότι γράφει ο Jimmy.
    Διότι έτσι γίνεται στο Καλοκαίρι της Αγάπης, ιδιοκτησίες και δημιουργίες συγχέονται και περιπλέκονται που τόσο λίγη σημασία έχει η αφετηρία τους, εκείνο που κοιτάμε είναι μόνο το πόσο ωραίες είναι. Αδόκιμες και υπέροχες.
    Ωραίο κειμενάκι ρε Γκλας, πολύ με άρεσε.

  2. Ναι ρε, με το που άρχισα να διαβάζω εδώ εκείνο το κείμενο θυμόμουν!
    Και εκείνη την «αγαπησιάρα» με τα «darker shade of blue» εσώρουχα που είχε φυτρώσει από το πουθενά στο πάνω μέρος!
    αλλά τώρα που το σκέφτομαι, είναι λίγο σα να θυμάμαι το 67
    και το Νέστορα!

  3. Έχω δει φωτογραφία του Νέστορα (καλό γκομενάκι), δεν ξέρω για ποιο κείμενο λέτε, αλλά αυτό το συγκεκριμένο μου άρεσε πολύ και αποφάσισα ότι στο εξής θα μου αρέσουν και οι procol harum.

  4. Όσο ωραίοι και να είναι οι Procol Harum, όσο υπέροχο και να είναι το συγκεκριμένο κομμάτι, έχει καταστραφεί για πάντα μετά τις χιλιάδες επαναλήψεις τους στα σάπια ροκάδικα των νησιών.

    Τώρα πια, κατά κύριο λόγο, θυμίζει μπακούρια με μαλλιά σε μπάρες. Δεν τα κακολογώ. Τα καταλαβαίνω όσο κανείς άλλος.

    Απλά το κομμάτι έχει καταστραφεί για πάντα μέσα μου.

  5. Παράθεμα: Γελοίες ιστορίες: Lynyrd Skynyrd | Τα Νέα του Βελγίου

  6. Παράθεμα: Daze of Υouth, λιώνοντας δίσκους στην Αθήνα | Τα Νέα του Βελγίου

  7. Σε καταλαβαίνω.Και στη δική μου ψυχή<> αυτό το τραγούδι.Παρόλο που οι στίχοι δεν βγάζουν,τουλάχιστον κάποιο ξεκάθαρο νόημα, ωστόσο η σύνθεση αυτή του τραγουδιού αποτελεί ίσως την πιο ιδιαίτερη και αισθαντική σύνθεση τραγουδιού που γνωρίζω μέχρι σήμερα.

  8. Σε καταλαβαίνωJimmy Glass.Και στη δική μου ψυχή<> αυτό το τραγούδι.Παρόλο που οι στίχοι δεν βγάζουν,τουλάχιστον κάποιο ξεκάθαρο νόημα, ωστόσο η σύνθεση αυτή του τραγουδιού αποτελεί ίσως την πιο ιδιαίτερη και αισθαντική σύνθεση τραγουδιού που γνωρίζω μέχρι σήμερα.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s